วันอังคารที่ 13 ธันวาคม พ.ศ. 2559
ทำไม ต้องเป็น 3 เฟส,
ทำไม ต้องเป็น 3 เฟส,
แล้วทำไม ไม่เป็น 4 เฟส, 5 เฟส, 6 เฟส, ...
ทำไมนะ ?
ทำไมนะ ?
Answer...? Why...? Reason...?
---------------------------------------------------
...จริงๆแล้วเราสามารถทำไฟฟ้าให้เป็นกี่เฟสก็ได้
แต่เหตุที่เลือกใช้ระบบ 3 เฟสนั้น มีปัจจัยที่สนับสนุนที่พอสรุปได้ตามนี้
แต่เหตุที่เลือกใช้ระบบ 3 เฟสนั้น มีปัจจัยที่สนับสนุนที่พอสรุปได้ตามนี้
1. พิจารณาที่โครงสร้างของเครื่องกำเนิดไฟฟ้า
2. พิจารณาทางสมการไฟฟ้า
3. พิจารณาตามหลักเศรษฐศาสตร์
-------------------------------------------------
*1) พิจารณาที่โครงสร้างของเครื่องกำเนิดไฟฟ้า
อันนี้ต้องมองลักษณะทางกายภาพ
- โดยปกติกับเครื่องกำเนิดไฟฟ้าเฟสเดียว จะมีตัวเหนี่ยวนำเพียงตัวเดียว เมื่อมันหมุน 1รอบ(หมุนเป็นวงกลม) หรือ 1 cycle มันก็จะผลิตกระแสไฟฟ้าที่คาบเวลา 1รอบ ที่ 360 องศา (ถ้าทำให้มันหมุน 50 รอบต่อวินาที ก็จะได้กระแสไฟฟ้าที่ผลิตออกมาที่ 50 Hz)
- ที่นี่เรามามองแบบ 3 เฟสบ้าง การออกแบบ 3 เฟสเขาทำมาก็เพิ่มกำลังงานระบบให้มันสูงขึ้น(ชดเชยกำลังงานช่วงคาบเวลาที่กระแสไฟฟ้าในตัวเหนี่ยวนำลดลง) ในเมื่อต้องกระแสไฟฟ้า 3 เฟส ก็ต้องใช้ตัวเหนี่ยวนำ 3 ตัว การวางตัวเหนี่ยวนำจำเป็นต้องวางตำแหน่งต่างมุมกัน 120 องศา (360 หาร 3) ทั่งนี้เพื่อให้ 1 รอบการหมุน ก็ให้ผลิตกระแสไฟฟ้าต่อเนื่องกันพอดี
- ที่นี้ลองมานึกดูว่า ถ้าเราสมมุติมาวางใหม่ที่มุม 90 องศา จะเกิดอะไร
ให้เฟสแรกทำงานที่ 0 องศา กระแสไฟฟ้าขาลงก็จะไปจบที่ 360 องศา
ให้เฟสที่2 ทำงานที่ 90 องศา กระแสไฟฟ้าขาลงก็ะไปจบที่ 90 องศาใน cycle ถัดไป
ให้เฟสที่3 ทำงานที่ 180 องศา กระแสไฟฟ้าขาลงก็ะไปจบที่ 180 องศาใน cycle ถัดไป
ครบตามเรากำหนดแล้ว แต่ว่ากระแสไฟฟ้าที่เหนี่ยวนำที่มุม ระหว่าง 270 - 360 ไม่มีการเหนี่ยวนำ ก็จะทำให้กำลังงานในช่วงนี้ลดน้อยลง ถ้าจะสังเกตเห็นว่ากำลังงานเฉลี่ยในทุกคาบของเวลา ก็จะสูงๆต่ำๆ กำลังงานจะไม่คงที่และไม่ต่อเนื่อง คล้ายลักษณะกระพืมวูบวาบ จึงไม่เหมาะสมจ่ายเป็นกำลังงานออกไป
- โดยปกติกับเครื่องกำเนิดไฟฟ้าเฟสเดียว จะมีตัวเหนี่ยวนำเพียงตัวเดียว เมื่อมันหมุน 1รอบ(หมุนเป็นวงกลม) หรือ 1 cycle มันก็จะผลิตกระแสไฟฟ้าที่คาบเวลา 1รอบ ที่ 360 องศา (ถ้าทำให้มันหมุน 50 รอบต่อวินาที ก็จะได้กระแสไฟฟ้าที่ผลิตออกมาที่ 50 Hz)
- ที่นี่เรามามองแบบ 3 เฟสบ้าง การออกแบบ 3 เฟสเขาทำมาก็เพิ่มกำลังงานระบบให้มันสูงขึ้น(ชดเชยกำลังงานช่วงคาบเวลาที่กระแสไฟฟ้าในตัวเหนี่ยวนำลดลง) ในเมื่อต้องกระแสไฟฟ้า 3 เฟส ก็ต้องใช้ตัวเหนี่ยวนำ 3 ตัว การวางตัวเหนี่ยวนำจำเป็นต้องวางตำแหน่งต่างมุมกัน 120 องศา (360 หาร 3) ทั่งนี้เพื่อให้ 1 รอบการหมุน ก็ให้ผลิตกระแสไฟฟ้าต่อเนื่องกันพอดี
- ที่นี้ลองมานึกดูว่า ถ้าเราสมมุติมาวางใหม่ที่มุม 90 องศา จะเกิดอะไร
ให้เฟสแรกทำงานที่ 0 องศา กระแสไฟฟ้าขาลงก็จะไปจบที่ 360 องศา
ให้เฟสที่2 ทำงานที่ 90 องศา กระแสไฟฟ้าขาลงก็ะไปจบที่ 90 องศาใน cycle ถัดไป
ให้เฟสที่3 ทำงานที่ 180 องศา กระแสไฟฟ้าขาลงก็ะไปจบที่ 180 องศาใน cycle ถัดไป
ครบตามเรากำหนดแล้ว แต่ว่ากระแสไฟฟ้าที่เหนี่ยวนำที่มุม ระหว่าง 270 - 360 ไม่มีการเหนี่ยวนำ ก็จะทำให้กำลังงานในช่วงนี้ลดน้อยลง ถ้าจะสังเกตเห็นว่ากำลังงานเฉลี่ยในทุกคาบของเวลา ก็จะสูงๆต่ำๆ กำลังงานจะไม่คงที่และไม่ต่อเนื่อง คล้ายลักษณะกระพืมวูบวาบ จึงไม่เหมาะสมจ่ายเป็นกำลังงานออกไป
*2) พิจารณาทางสมการ
ในที่นี้จะไม่ขอพิสูจน์ละกันเพราะยาวมาก จะยกค่าจริงมาให้ดู
เมื่อกำหนดให้กำลังไฟฟ้าที่ผลิตได้เป็น P
เมื่อกำหนดให้กำลังไฟฟ้าที่ผลิตได้เป็น P
อ้างอิงจากหนังสือ Electric Energy:its generation,transmission and use โดย E. R. LAITHWAITE กับ L. L. FRERIS
McGRAW- HILL
ตาราง 2.2 หน้า38 จะอธิบายไว้ ดังนี้
No. of PHASES CAPACITY FIGURE No. of LINE
McGRAW- HILL
ตาราง 2.2 หน้า38 จะอธิบายไว้ ดังนี้
No. of PHASES CAPACITY FIGURE No. of LINE
1 phase = P
2 phase = 1.414*P
3 phase = 1.5*P
4 phase = 1.53*P
... ......
n phase = 1.57*P (infinity 1.570 infinity)
2 phase = 1.414*P
3 phase = 1.5*P
4 phase = 1.53*P
... ......
n phase = 1.57*P (infinity 1.570 infinity)
จะเห็นว่ายิ่งเพิ่มจำนวนเฟสมากขึ้นกำลังไฟฟ้าที่ผลิตได้ก็จะมากขึ้นเท่านั้น
แต่จะเห็นว่าพอมากกว่า 3 เฟสขึ้นไปกำลังไฟฟ้าที่ได้ จะเพิ่มขึ้นน้อยมาก
แต่จะเห็นว่าพอมากกว่า 3 เฟสขึ้นไปกำลังไฟฟ้าที่ได้ จะเพิ่มขึ้นน้อยมาก
*3) พิจารณาตามหลักเศรษฐศาสตร์
จากข้อ 1 และ 2 เมื่อพิจารณาถึงความคุ้มค่าเเล้ว 3 เฟส จึงเหมาะสมที่สุด
เพราะถ้าใช้ 4 เฟสมันก็จะเปลืองตัวนำ เปลืองระบบส่งจ่ายอีกใหญ่โต
ไม่คุ้มกับการที่ได้กำลังไฟฟ้าเพิ่มขึ้นมาอีกนิดเดียว
เพราะถ้าใช้ 4 เฟสมันก็จะเปลืองตัวนำ เปลืองระบบส่งจ่ายอีกใหญ่โต
ไม่คุ้มกับการที่ได้กำลังไฟฟ้าเพิ่มขึ้นมาอีกนิดเดียว
แล้วที่เห็นว่ามีการใช้ไฟฟ้า 1 เฟสตามเครื่องใช้ไฟฟ้าก็เพราะมันไม่ต้องการกำลังไฟฟ้ามาก
จึงสามารถใช้ไฟฟ้า เฟสเดียวก็พอ อีกทั้งยังประหยัดสาย รวมทั้งลดความยุ่งยากของระบบลง
ถ้าอุปกรณ์ไฟฟ้าชนิดใดต้องการกำลังไฟฟ้าสูงๆ ก็จะใช้ไฟฟ้า 3 เฟสเเทน
จึงสามารถใช้ไฟฟ้า เฟสเดียวก็พอ อีกทั้งยังประหยัดสาย รวมทั้งลดความยุ่งยากของระบบลง
ถ้าอุปกรณ์ไฟฟ้าชนิดใดต้องการกำลังไฟฟ้าสูงๆ ก็จะใช้ไฟฟ้า 3 เฟสเเทน
ตำแหน่งของการติดตั้งเครื่องตัดไฟรั่ว
ตำแหน่งของการติดตั้งเครื่องตัดไฟรั่วก็มีผลต่อการทำงานนะ
... มีเครื่องตัดไฟรั่ว แต่พอไฟรั่วขึ้นมากลับไม่ตัด เป็นเพราะอะไร ?
การติดตั้งเครื่องตัดไฟรั่วนั้นมีความสำคัญมาก หากติดตั้งเครื่องตัดไฟรั่วไม่ถูกต้อง อาจจะมีผลเสียมากกว่าผลดีนะ เนื่องจากเครื่องตัดไฟรั่วจะไม่ปลดวงจร เมื่อเครื่องใช้ไฟฟ้าเกิดไฟรั่ว แต่ผู้ใช้งานคิดว่าเครื่องตัดไฟรั่วทำงานได้ปกติ ทำให้ไม่ระมัดระวังการใช้งานเครื่องใช้ไฟฟ้า
การติดตั้งเครื่องตัดไฟรั่วที่แผงสวิตซ์ไม่ถูกต้อง ดังแสดงในรูปที่ 2 เครื่องตัดไฟรั่วจะไม่ปลดวงจร เมื่อเครื่องใช้ไฟฟ้าเกิดไฟรั่ว เพราะผลรวมของกระแส (I1-I2) ผ่านเครื่องตัดไฟรั่วมีค่าเป็นศูนย์ (กระแสไฟไหลเข้าเท่ากับกระแสไฟไหลกลับ)
การติดตั้งเครื่องตัดไฟรั่วที่แผงสวิตซ์ที่ถูกต้อง ดังแสดงในรูปที่ 1 เครื่องตัดไฟรั่วจะปลดวงจร เมื่อเครื่องใช้ไฟฟ้าเกิดไฟรั่ว เพราะผลรวมของกระแสไฟฟ้า (I1-I2) ที่ผ่านเครื่องตัดไฟรั่วมีค่าไม่เป็นศูนย์ (กระแสไฟไหลเข้าไม่เท่ากับกระแสไฟไหลกลับ คือไม่หักล้างกันหมด)
คำถาม...หากรูปที่ 2 เป็นการติดตั้งที่ผิด แล้วจะแก้ไขอย่างไรดีละ หากทำการติดตั้งไปแล้ว โดยการแก้ไขแค่สลับสายที่ต่อลงดินที่บัสบาร์กราวด์เท่านั้น ต่อย่างไรดีละ โดยไม่ต้องสลับตำแหน่งของเครื่องตัดไฟรั่วตามรูปที่ 1 ก็ได้
มาตรฐาน IEC
มาตรฐาน IEC คืออะไร..??
IEC (Internationnal Electrotechique Commission) คือ คณะกรรมมาธิการระหว่างประเทศว่าด้วยมาตรฐานสาขาอิเล็คทรอเทคนิค เป็นองค์กรอิสระที่ร่วมมือกันจัดตั้งเพื่อกำหนดมาตรฐานด้านไฟฟ้าและอิเล็คทรอนิค และทำการจัดทำแบบการประเมินเพื่อการรับรองคุณภาพ จัดตั้งขึ้นในปี พศ. 2449
มาตรฐาน IEC ได้รับความนิยมมากขึ้นเรื่อยๆ ตามแนวโน้มความเป็นสากลของโลก และตามโลกาภิวัฒน์ โดยขณะนี้ IEC มีประเทศสมาชิกเกือบทุกประเทศในโลก
หลายประเทศได้นำมาตรฐาน IEC ไปประยุกต์ใช้ในประเทศของตน ซึ่งอาจจะเป็นประยุกต์ใช้แบบเต็มรูปแบบ หรือประยุกต์ใช้บางส่วน แล้วแต่ความเหมาะสมของแต่ละประเทศ
ในแต่ละประเทศจะมีกรรมการแห่งชาติ 1 ชุด โดยในประเทศไทย กรรมธิการที่เข้าร่วมกับ IEC คือ สมอ. (TISI) หรือ สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนั่นเอง โดยเข้าร่วมตั้งแต่ปี พศ.2534 ในประเภท full member คือ มีสิทธิเข้าร่วมกิจกรรมต่างได้อย่างเต็มที่และสามารถเข้าร่วมกำหนดมาตรฐานได้
ข้อดีของการมีมาตรฐานร่วมกันคือ จะทำให้การออกแบบ การผลิต การใช้งานอุปกรณ์ไฟฟ้าและอิเลคทรอนิคส์ไปในทิศทางเดียวกัน ซึ่งจะช่วยอำนวยความสะดวกในทางการค้า และขจัดการกีดกันทางการค้าที่มาในรูปแบบของข้อกำหนดมาตรฐานต่างๆ
เอามาตรฐานของ IEC ที่ได้มีการตีพิมพ์เผยแพร่ มาให้ดูกันครับ
ใครสนใจเรื่องอะไรลองเอา Code ไปหาต่อยอดกันได้ต่อนะครับ
ใครสนใจเรื่องอะไรลองเอา Code ไปหาต่อยอดกันได้ต่อนะครับ
• IEC 60027 Letter symbols to be used in electrical technology
• IEC 60034 Rotating electrical machinery
• IEC 60038 IEC Standard Voltages
• IEC 60041 Field acceptance tests to determine the hydraulic performance of hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines
• IEC 60044 Instrument transformers
• IEC 60050 International Electrotechnical Vocabulary
• IEC 60062 Marking codes for resistors and capacitors
• IEC 60063 Preferred number series for resistors and capacitors
• IEC 60065 Audio, video and similar electronic apparatus – Safety requirements
• IEC 60068 Environmental Testing
• IEC 60071 Insulation Co-ordination
• IEC 60073 Basic Safety principles for man-machine interface, marking and identification
• IEC 60076 Power transformers
• IEC 60077 Railway applications - Electric equipment for rolling stock
• IEC 60079 Parts 1–14 Electrical Installations in Hazardous Areas
• IEC 60083 Plugs and socket-outlets for domestic and similar general use standardized in member countries of IEC
• IEC 60085 Electrical insulation
• IEC 60086 Primary batteries
• IEC 60092 Electrical installations on ships
• IEC 60094 Magnetic tape sound recording and reproducing systems
• IEC 60096 Radio-frequency cables
• IEC 60098 Rumble measurement on Vinyl Disc Turntables
• IEC 60099 Surge arresters
• IEC 60134 Absolute maximum and design ratings of tube and semiconductor devices
• IEC 60137 Bushings for alternating voltages above 1000V
• IEC 60146 Semiconductor Converters
• IEC 60169 Radio-frequency connectors
• IEC 60183 Guide to the selection of high voltage cables
• IEC 60193 Hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines - Model acceptance tests
• IEC 60204 Safety of machinery - Electrical equipment of machines
• IEC 60214 On-load tap changers
• IEC 60228 Conductors of insulated cables
• IEC 60233 Tests on Hollow Insulators for use in Electrical Equipment
• IEC 60238 Edison screw lampholders
• IEC 60239 Graphite electrodes for electric arc furnaces – Dimensions and designation
• IEC 60245 Rubber-Insulated Cables
• IEC 60255 Electrical Relays
• IEC 60268 Sound system equipment
• IEC 60269 Low voltage fuses
• IEC 60270 High-Voltage Test Techniques – Partial Discharge Measurements
• IEC 60273 Characteristics of indoor and outdoor post insulators for systems with nominal voltages greater than 1000V
• IEC 60287 Calculation of permissible current in cables at steady state rating
• IEC 60296 Mineral Insulating oils for transformers & switchgear
• IEC 60297 Dimensions of mechanical structures of the 482.6 mm (19 in) series
• IEC 60298 high voltage switchgear in metallic enclosure
• IEC 60308 Hydraulic turbines - Testing of control systems
• IEC 60309 Plugs, socket-outlets and couplers for industrial purposes
• IEC 60317 Specifications for particular types of winding wires
• IEC 60320 Appliance couplers for household and similar general purposes
• IEC 60331 Tests for Electric Cables under Fire Conditions
• IEC 60335 Safety of electrical household appliances
• IEC 60364 Electrical installations of buildings
• IEC 60397 Test methods for batch furnaces with metallic heating resistors
• IEC 60398 Installations for electroheating and electromagnetic processing - General test methods
• IEC 60417 Graphical symbols for use on equipment
• IEC 60439 Low voltage switchgear and control gear assemblies
• IEC 60445 Basic and safety principles for man-machine interface
• IEC 60446 Wiring colours
• IEC 60479 Effects of current on human beings and livestock
• IEC 60502 Power cables with extruded insulation and their accessories for rated voltages from 1kV up to 30kV
• IEC 60519 Safety in installations for electroheating and electromagnetic processing
• IEC 60529 Degrees of protection provided by enclosures (IP Code)
• IEC 60545 Guide for commissioning, operation and maintenance of hydraulic turbines
• IEC 60571 Electronic equipment used on rail vehicles
• IEC 60574 Audio-visual, video and television equipment and systems
• IEC 60598 Luminaires
• IEC 60559 Binary floating-point arithmetic for microprocessor systems
• IEC 60601 Medical Electrical Equipment
• IEC 60603 Connectors for frequencies below 3 MHz for use with printed boards
• IEC 60609 Hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines - Cavitation pitting evaluation - Part 1: Evaluation in reaction turbines, storage pumps and pump-turbines - Part 2: Evaluation in Pelton turbines
• IEC 60617 Graphical symbols for diagrams
• IEC 60651 Sound level meters
• IEC 60664 Insulation coordination for equipment within low-voltage systems
• IEC 60669 Switches for household and similar fixed-electrical installations
• IEC 60676 Industrial electroheating equipment - Test methods for direct arc furnaces
• IEC 60680 Test methods of plasma equipment for electroheat and electrochemical applications
• IEC 60683 Test methods for submerged arc furnaces
• IEC 60694 Common Specifications For High-Voltage Switchgear and Controlgear Standards
• IEC 60703 Test methods for electroheating installations with electron guns
• IEC 60715 Dimensions of low-voltage switchgear and controlgear. Standardised mounting on rails for mechanical support of electrical devices in switchgear and controlgear installations.
• IEC 60721 Classification of environmental conditions
• IEC 60726 Dry type power transformers
• IEC 60728 Cable networks for television signals, sound signals and interactive services
• IEC 60730 Class B certification requirements for appliances.
• IEC 60747 Semiconductor devices; Part 1: General
• IEC 60748 Semiconductor devices – integrated circuits
• IEC 60774 VHS/S-VHS video tape cassette system
• IEC 60793 Optical fibres
• IEC 60779 Test methods for electroslag remelting furnaces
• IEC 60801 EMI and RFI Immunity
• IEC 60805 Guide for commissioning, operation and maintenance of storage pumps and of pump-turbines operating as pumps
• IEC 60812 International Standard on Fault Mode and Effects Analysis
• IEC 60815 Selection and dimensioning of high-voltage insulators intended for use in polluted conditions
• IEC 60825 Laser safety
• IEC 60849 Sound Systems for Emergency Purposes
• IEC 60865-1 Short Circuit Current: Calculation of Effects
• IEC 60870 Telecontrol equipment and systems
• IEC 60874 Connectors for optical fibres
• IEC 60884 Plugs and socket-outlets for household and similar purposes
• IEC 60898 Electrical accessories. Circuit breakers for overcurrent protection for household and similar installations.
• IEC 60906 IEC system of plugs and socket-outlets for household and similar purposes
• IEC 60908 Compact disk digital audio system
• IEC 60921 Ballasts for tubular fluorescent lamps – Performance requirements
• IEC 60929 AC-supplied electronic ballasts for tubular fluorescent lamps – Performance requirements
• IEC 60942 Electroacoustics – Sound calibrators
• IEC 60945 Maritime Navigation and Radiocommunication Equipment and Systems – General Requirements – Methods of Testing and Required Test Results
• IEC 60947 Standards for low-voltage switchgear and controlgear
• IEC 60950 Safety of information technology equipment
• IEC 60994 Guide for field measurement of vibrations and pulsations in hydraulic machines (turbines, storage pumps and pump-turbines)
• IEC 61000 Electromagnetic compatibility (EMC)
• IEC 61009 Residual current operated circuit breakers with integral overcurrent protection for household and similar uses (RCBO's)
• IEC 61010 Safety requirements for electrical equipment for measurement, control and laboratory use
• IEC 61025 Fault tree analysis
• IEC 61030 Domestic Digital Bus - a standard for a low-speed multi-master serial communication bus for home automation applications.
• IEC 61043 Sound intensity meters with pairs of microphones
• IEC 61058 Switches for Appliances
• IEC 61084 Cable trunking and ducting systems for electrical installations
• IEC 61097 Global maritime distress and safety system (GMDSS)
• IEC 61116 Electromechanical equipment guide for small hydroelectric installations
• IEC 61131 Programmable Logic Controllers
• IEC 61149 Safety of mobile radios
• IEC 61156 Multicore and symmetrical pair/qud cables for digital communications
• IEC 61158 Industrial communication networks – Fieldbus specifications
• IEC 61162 Maritime navigation and radiocommunication equipment and systems, Digital Systems
• IEC 61164 Reliability growth – Statistical test and estimation methods
• IEC 61174 Maritime Navigation and Radio Communications, Electronic Chart Display and Information System (ECDIS)
• IEC 61194 Characteristic parameters of stand-alone photovoltaic (PV) systems
• IEC 61211 Insulators of ceramic material or glass for overhead lines with a nominal voltage greater than 1 000 V - Impulse puncture testing in air
• IEC 61215 Crystalline silicon terrestrial photovoltaic (PV) modules – Design qualification and type approval
• IEC 61238 Compression and mechanical connectors for power cables for rated voltages up to 30 kV
• IEC 61241 Electrical apparatus for use in the presence of combustible dust
• IEC 61277 Terrestrial photovoltaic (PV) power generating systems – General and guide
• IEC 61280 Field testing method for measuring single mode fibre optic cable
• IEC 61286 Character set with electrotechnical symbols
• IEC 61307 Industrial microwave heating installations – Test methods for the determination of power output
• IEC 61308 High-frequency dielectric heating installations – Test methods for the determination of power output
• IEC 61326 Electrical equipment for measurement, control and laboratory use – EMC requirements
• IEC 61334 Distribution automation using distribution line carrier systems - a standard for low-speed reliable power line communications by electricity meters, water meters andSCADA [1]
• IEC 61345 UV test for photovoltaic (PV) modules
• IEC 61346 Industrial systems, installations and equipment and industrial products – Structuring principles and reference designations
• IEC 61347 Lamp Controlgear
• IEC 61355 Classification and designation of documents for plants, systems and equipment
• IEC 61362 Guide to specification of hydraulic turbine control systems
• IEC 61364 Nomenclature for hydroelectric powerplant machinery
• IEC 61366 Hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines - Tendering Documents
• IEC 61378 Converter Transformers
• IEC 61400 Wind turbines
• IEC 61439 Low-Voltage switchgear and controlgear assemblies
• IEC 61467 Insulators for overhead lines - Insulator strings and sets for lines with a nominal voltage greater than 1 000 V - AC power arc tests
• IEC 61499 Function blocks
• IEC 61508 Functional safety of electrical/electronic/programmable electronic safety-related systems
• IEC 61511 Functional safety – safety instrumented systems for the process industry sector
• IEC 61513 Functional safety – safety instrumented systems for the Nuclear Industries
• IEC 61537 Cable management – Cable tray systems and cable ladder systems
• IEC 61549 Miscellaneous lamps - including fragment retention lamps
• IEC 61557 Equipment for measuring electrical safety in low-voltage distribution systems
• IEC 61558 Safety of power transformers, power supplies, reactors and similar products
• IEC 61588 Precision clock synchronization protocol for networked measurement and control systems
• IEC 61603 Infrared transmission of audio or video signals
• IEC 61642 Industrial a.c. Networks Affected by Harmonics – Application of Filters and Shunt Capacitors
• IEC 61643 Surge protective devices connected to low-voltage power distribution systems
• IEC 61646 Thin-film terrestrial photovoltaic (PV) modules – Design qualification and type approval
• IEC 61672 Electroacoustics – Sound level meters
• IEC 61690 Electronic design interchange format, EDIF
• IEC 61701 Salt mist corrosion testing of photovoltaic (PV) modules
• IEC 61724 Photovoltaic system performance monitoring – Guidelines for measurement
• IEC 61727 Photovoltaic (PV) systems – Characteristics of the utility interface
• IEC 61730 Photovoltaic modules
• IEC 61753 Fibre optic interconnecting devices and passive components performance standard
• IEC 61784 Industrial communication networks – Profiles
• IEC 61800 Adjustable speed electrical power drive systems
• IEC 61803 Determination of power losses in high-voltage direct current (HVDC) converter stations
• IEC 61829 Crystalline silicon photovoltaic (PV) array – On-site measurement of I-V characteristics
• IEC 61846 Ultrasonics – Pressure pulse lithotripters – Charactertics of fields
• IEC 61850 Communication Networks and Systems in Substations
• IEC 61883 Consumer audio/video equipment - Digital interface
• IEC 61892 Mobile and fixed offshore units, electrical installations
• IEC 61922 High-frequency induction heating installations – Test methods for the determination of power output of the generator
• IEC 61966 Multimedia systems -- Colour measurement
• IEC 61968 Application integration at electric utilities – System interfaces for distribution management
• IEC 61970 Application integration at electric utilities – Energy management system application program interface (EMS-API)
• IEC 61992 Railway applications - Fixed installations - DC switchgear
• IEC 61993 Maritime navigation and radiocommunication equipment and systems.
• IEC 62006 Hydraulic machines - Acceptance tests of small hydroelectric installations
• IEC 62040 Uninterruptible power systems
• IEC 62041 EMC requirements for power transformers, power supplies, reactors and similar products
• IEC 62056 DLM/COSEM communication protocol for reading utility meters
• IEC 62076:2006, Industrial electroheating installations – Test methods for induction channel and induction crucible furnaces
• IEC 62087 Methods of measurement for the power consumption of audio, video and related equipment
• IEC 62097 Hydraulic machines, radial and axial - Performance conversion method from model to prototype
• IEC 62108 Concentrator photovoltaic (CPV) modules and assemblies – Design qualification and type approval
• IEC/TR 62157 Cylindrical machined carbon electrodes – Nominal dimensions
• IEC 62196 Plugs and sockets for charging electric vehicles
• IEC 62256 Hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines - Rehabilitation and performance improvement
• IEC 62262 Degrees of protection provided by enclosures for electrical equipment against external mechanical impacts (IK code)
• IEC 62264 Enterprise-control system integration
• IEC 62270 Hydroelectric power plant automation – Guide for computer-based control
• IEC 62271 Standards for high-voltage switchgear and controlgear
• IEC 62278 Railway applications – Specification and demonstration of reliability, availability, maintainability and safety (RAMS)
• IEC 62282 Fuel cell technologies
• IEC 62301 Household electrical appliances – Measurement of standby power
• IEC 62304 Medical Device Software – Software Life Cycle Processes
• IEC 62305 Protection Against Lightning
• IEC 62325 Standards related to energy market models & communications
• IEC 62351 Power System Control and Associated Communications – Data and Communication Security
• IEC 62353 Medical electrical equipment - Recurrent test and test after repair of medical electrical equipment
• IEC 62365 Digital audio – Digital input-output interfacing – Transmission of digital audio over asynchronous transfer mode (ATM) networks
• IEC 62366 Medical devices – Application of usability engineering to medical devices
• IEC 62379 Common control interface for networked digital audio and video products
• IEC 62388 Maritime Navigation and Radio Communications, Shipborne Radar
• IEC 62395 Electrical resistance trace heating systems for industrial and commercial applications
• IEC 62443 Industrial communication networks – Network and system security (DRAFT)
• IEC 62455 Internet protocol (IP) and transport stream (TS) based service access
• IEC 62464 Magnetic resonance equipment for medical imaging
• IEC 62471 Photobiological safety of lamps and lamp systems
• IEC 62474 Material declaration for products of and for the electrotechnical industry
• IEC 62481 Digital living network alliance (DLNA) home networked device interoperability guidelines
• IEC 62502 Analysis techniques for dependability – Event tree analysis (ETA)
• IEC 62693 Industrial electroheating installations – Test methods for infrared electroheating installations
• IEC/TS 62796 Energy efficiency in electroheating installations
• IEC 62798 Industrial electroheating equipment – Test methods for infrared emitters
• IEC 80001 Application of risk management for IT-networks incorporating medical devices – Part 1: Roles, responsibilities and activities
• IEC 60034 Rotating electrical machinery
• IEC 60038 IEC Standard Voltages
• IEC 60041 Field acceptance tests to determine the hydraulic performance of hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines
• IEC 60044 Instrument transformers
• IEC 60050 International Electrotechnical Vocabulary
• IEC 60062 Marking codes for resistors and capacitors
• IEC 60063 Preferred number series for resistors and capacitors
• IEC 60065 Audio, video and similar electronic apparatus – Safety requirements
• IEC 60068 Environmental Testing
• IEC 60071 Insulation Co-ordination
• IEC 60073 Basic Safety principles for man-machine interface, marking and identification
• IEC 60076 Power transformers
• IEC 60077 Railway applications - Electric equipment for rolling stock
• IEC 60079 Parts 1–14 Electrical Installations in Hazardous Areas
• IEC 60083 Plugs and socket-outlets for domestic and similar general use standardized in member countries of IEC
• IEC 60085 Electrical insulation
• IEC 60086 Primary batteries
• IEC 60092 Electrical installations on ships
• IEC 60094 Magnetic tape sound recording and reproducing systems
• IEC 60096 Radio-frequency cables
• IEC 60098 Rumble measurement on Vinyl Disc Turntables
• IEC 60099 Surge arresters
• IEC 60134 Absolute maximum and design ratings of tube and semiconductor devices
• IEC 60137 Bushings for alternating voltages above 1000V
• IEC 60146 Semiconductor Converters
• IEC 60169 Radio-frequency connectors
• IEC 60183 Guide to the selection of high voltage cables
• IEC 60193 Hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines - Model acceptance tests
• IEC 60204 Safety of machinery - Electrical equipment of machines
• IEC 60214 On-load tap changers
• IEC 60228 Conductors of insulated cables
• IEC 60233 Tests on Hollow Insulators for use in Electrical Equipment
• IEC 60238 Edison screw lampholders
• IEC 60239 Graphite electrodes for electric arc furnaces – Dimensions and designation
• IEC 60245 Rubber-Insulated Cables
• IEC 60255 Electrical Relays
• IEC 60268 Sound system equipment
• IEC 60269 Low voltage fuses
• IEC 60270 High-Voltage Test Techniques – Partial Discharge Measurements
• IEC 60273 Characteristics of indoor and outdoor post insulators for systems with nominal voltages greater than 1000V
• IEC 60287 Calculation of permissible current in cables at steady state rating
• IEC 60296 Mineral Insulating oils for transformers & switchgear
• IEC 60297 Dimensions of mechanical structures of the 482.6 mm (19 in) series
• IEC 60298 high voltage switchgear in metallic enclosure
• IEC 60308 Hydraulic turbines - Testing of control systems
• IEC 60309 Plugs, socket-outlets and couplers for industrial purposes
• IEC 60317 Specifications for particular types of winding wires
• IEC 60320 Appliance couplers for household and similar general purposes
• IEC 60331 Tests for Electric Cables under Fire Conditions
• IEC 60335 Safety of electrical household appliances
• IEC 60364 Electrical installations of buildings
• IEC 60397 Test methods for batch furnaces with metallic heating resistors
• IEC 60398 Installations for electroheating and electromagnetic processing - General test methods
• IEC 60417 Graphical symbols for use on equipment
• IEC 60439 Low voltage switchgear and control gear assemblies
• IEC 60445 Basic and safety principles for man-machine interface
• IEC 60446 Wiring colours
• IEC 60479 Effects of current on human beings and livestock
• IEC 60502 Power cables with extruded insulation and their accessories for rated voltages from 1kV up to 30kV
• IEC 60519 Safety in installations for electroheating and electromagnetic processing
• IEC 60529 Degrees of protection provided by enclosures (IP Code)
• IEC 60545 Guide for commissioning, operation and maintenance of hydraulic turbines
• IEC 60571 Electronic equipment used on rail vehicles
• IEC 60574 Audio-visual, video and television equipment and systems
• IEC 60598 Luminaires
• IEC 60559 Binary floating-point arithmetic for microprocessor systems
• IEC 60601 Medical Electrical Equipment
• IEC 60603 Connectors for frequencies below 3 MHz for use with printed boards
• IEC 60609 Hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines - Cavitation pitting evaluation - Part 1: Evaluation in reaction turbines, storage pumps and pump-turbines - Part 2: Evaluation in Pelton turbines
• IEC 60617 Graphical symbols for diagrams
• IEC 60651 Sound level meters
• IEC 60664 Insulation coordination for equipment within low-voltage systems
• IEC 60669 Switches for household and similar fixed-electrical installations
• IEC 60676 Industrial electroheating equipment - Test methods for direct arc furnaces
• IEC 60680 Test methods of plasma equipment for electroheat and electrochemical applications
• IEC 60683 Test methods for submerged arc furnaces
• IEC 60694 Common Specifications For High-Voltage Switchgear and Controlgear Standards
• IEC 60703 Test methods for electroheating installations with electron guns
• IEC 60715 Dimensions of low-voltage switchgear and controlgear. Standardised mounting on rails for mechanical support of electrical devices in switchgear and controlgear installations.
• IEC 60721 Classification of environmental conditions
• IEC 60726 Dry type power transformers
• IEC 60728 Cable networks for television signals, sound signals and interactive services
• IEC 60730 Class B certification requirements for appliances.
• IEC 60747 Semiconductor devices; Part 1: General
• IEC 60748 Semiconductor devices – integrated circuits
• IEC 60774 VHS/S-VHS video tape cassette system
• IEC 60793 Optical fibres
• IEC 60779 Test methods for electroslag remelting furnaces
• IEC 60801 EMI and RFI Immunity
• IEC 60805 Guide for commissioning, operation and maintenance of storage pumps and of pump-turbines operating as pumps
• IEC 60812 International Standard on Fault Mode and Effects Analysis
• IEC 60815 Selection and dimensioning of high-voltage insulators intended for use in polluted conditions
• IEC 60825 Laser safety
• IEC 60849 Sound Systems for Emergency Purposes
• IEC 60865-1 Short Circuit Current: Calculation of Effects
• IEC 60870 Telecontrol equipment and systems
• IEC 60874 Connectors for optical fibres
• IEC 60884 Plugs and socket-outlets for household and similar purposes
• IEC 60898 Electrical accessories. Circuit breakers for overcurrent protection for household and similar installations.
• IEC 60906 IEC system of plugs and socket-outlets for household and similar purposes
• IEC 60908 Compact disk digital audio system
• IEC 60921 Ballasts for tubular fluorescent lamps – Performance requirements
• IEC 60929 AC-supplied electronic ballasts for tubular fluorescent lamps – Performance requirements
• IEC 60942 Electroacoustics – Sound calibrators
• IEC 60945 Maritime Navigation and Radiocommunication Equipment and Systems – General Requirements – Methods of Testing and Required Test Results
• IEC 60947 Standards for low-voltage switchgear and controlgear
• IEC 60950 Safety of information technology equipment
• IEC 60994 Guide for field measurement of vibrations and pulsations in hydraulic machines (turbines, storage pumps and pump-turbines)
• IEC 61000 Electromagnetic compatibility (EMC)
• IEC 61009 Residual current operated circuit breakers with integral overcurrent protection for household and similar uses (RCBO's)
• IEC 61010 Safety requirements for electrical equipment for measurement, control and laboratory use
• IEC 61025 Fault tree analysis
• IEC 61030 Domestic Digital Bus - a standard for a low-speed multi-master serial communication bus for home automation applications.
• IEC 61043 Sound intensity meters with pairs of microphones
• IEC 61058 Switches for Appliances
• IEC 61084 Cable trunking and ducting systems for electrical installations
• IEC 61097 Global maritime distress and safety system (GMDSS)
• IEC 61116 Electromechanical equipment guide for small hydroelectric installations
• IEC 61131 Programmable Logic Controllers
• IEC 61149 Safety of mobile radios
• IEC 61156 Multicore and symmetrical pair/qud cables for digital communications
• IEC 61158 Industrial communication networks – Fieldbus specifications
• IEC 61162 Maritime navigation and radiocommunication equipment and systems, Digital Systems
• IEC 61164 Reliability growth – Statistical test and estimation methods
• IEC 61174 Maritime Navigation and Radio Communications, Electronic Chart Display and Information System (ECDIS)
• IEC 61194 Characteristic parameters of stand-alone photovoltaic (PV) systems
• IEC 61211 Insulators of ceramic material or glass for overhead lines with a nominal voltage greater than 1 000 V - Impulse puncture testing in air
• IEC 61215 Crystalline silicon terrestrial photovoltaic (PV) modules – Design qualification and type approval
• IEC 61238 Compression and mechanical connectors for power cables for rated voltages up to 30 kV
• IEC 61241 Electrical apparatus for use in the presence of combustible dust
• IEC 61277 Terrestrial photovoltaic (PV) power generating systems – General and guide
• IEC 61280 Field testing method for measuring single mode fibre optic cable
• IEC 61286 Character set with electrotechnical symbols
• IEC 61307 Industrial microwave heating installations – Test methods for the determination of power output
• IEC 61308 High-frequency dielectric heating installations – Test methods for the determination of power output
• IEC 61326 Electrical equipment for measurement, control and laboratory use – EMC requirements
• IEC 61334 Distribution automation using distribution line carrier systems - a standard for low-speed reliable power line communications by electricity meters, water meters andSCADA [1]
• IEC 61345 UV test for photovoltaic (PV) modules
• IEC 61346 Industrial systems, installations and equipment and industrial products – Structuring principles and reference designations
• IEC 61347 Lamp Controlgear
• IEC 61355 Classification and designation of documents for plants, systems and equipment
• IEC 61362 Guide to specification of hydraulic turbine control systems
• IEC 61364 Nomenclature for hydroelectric powerplant machinery
• IEC 61366 Hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines - Tendering Documents
• IEC 61378 Converter Transformers
• IEC 61400 Wind turbines
• IEC 61439 Low-Voltage switchgear and controlgear assemblies
• IEC 61467 Insulators for overhead lines - Insulator strings and sets for lines with a nominal voltage greater than 1 000 V - AC power arc tests
• IEC 61499 Function blocks
• IEC 61508 Functional safety of electrical/electronic/programmable electronic safety-related systems
• IEC 61511 Functional safety – safety instrumented systems for the process industry sector
• IEC 61513 Functional safety – safety instrumented systems for the Nuclear Industries
• IEC 61537 Cable management – Cable tray systems and cable ladder systems
• IEC 61549 Miscellaneous lamps - including fragment retention lamps
• IEC 61557 Equipment for measuring electrical safety in low-voltage distribution systems
• IEC 61558 Safety of power transformers, power supplies, reactors and similar products
• IEC 61588 Precision clock synchronization protocol for networked measurement and control systems
• IEC 61603 Infrared transmission of audio or video signals
• IEC 61642 Industrial a.c. Networks Affected by Harmonics – Application of Filters and Shunt Capacitors
• IEC 61643 Surge protective devices connected to low-voltage power distribution systems
• IEC 61646 Thin-film terrestrial photovoltaic (PV) modules – Design qualification and type approval
• IEC 61672 Electroacoustics – Sound level meters
• IEC 61690 Electronic design interchange format, EDIF
• IEC 61701 Salt mist corrosion testing of photovoltaic (PV) modules
• IEC 61724 Photovoltaic system performance monitoring – Guidelines for measurement
• IEC 61727 Photovoltaic (PV) systems – Characteristics of the utility interface
• IEC 61730 Photovoltaic modules
• IEC 61753 Fibre optic interconnecting devices and passive components performance standard
• IEC 61784 Industrial communication networks – Profiles
• IEC 61800 Adjustable speed electrical power drive systems
• IEC 61803 Determination of power losses in high-voltage direct current (HVDC) converter stations
• IEC 61829 Crystalline silicon photovoltaic (PV) array – On-site measurement of I-V characteristics
• IEC 61846 Ultrasonics – Pressure pulse lithotripters – Charactertics of fields
• IEC 61850 Communication Networks and Systems in Substations
• IEC 61883 Consumer audio/video equipment - Digital interface
• IEC 61892 Mobile and fixed offshore units, electrical installations
• IEC 61922 High-frequency induction heating installations – Test methods for the determination of power output of the generator
• IEC 61966 Multimedia systems -- Colour measurement
• IEC 61968 Application integration at electric utilities – System interfaces for distribution management
• IEC 61970 Application integration at electric utilities – Energy management system application program interface (EMS-API)
• IEC 61992 Railway applications - Fixed installations - DC switchgear
• IEC 61993 Maritime navigation and radiocommunication equipment and systems.
• IEC 62006 Hydraulic machines - Acceptance tests of small hydroelectric installations
• IEC 62040 Uninterruptible power systems
• IEC 62041 EMC requirements for power transformers, power supplies, reactors and similar products
• IEC 62056 DLM/COSEM communication protocol for reading utility meters
• IEC 62076:2006, Industrial electroheating installations – Test methods for induction channel and induction crucible furnaces
• IEC 62087 Methods of measurement for the power consumption of audio, video and related equipment
• IEC 62097 Hydraulic machines, radial and axial - Performance conversion method from model to prototype
• IEC 62108 Concentrator photovoltaic (CPV) modules and assemblies – Design qualification and type approval
• IEC/TR 62157 Cylindrical machined carbon electrodes – Nominal dimensions
• IEC 62196 Plugs and sockets for charging electric vehicles
• IEC 62256 Hydraulic turbines, storage pumps and pump-turbines - Rehabilitation and performance improvement
• IEC 62262 Degrees of protection provided by enclosures for electrical equipment against external mechanical impacts (IK code)
• IEC 62264 Enterprise-control system integration
• IEC 62270 Hydroelectric power plant automation – Guide for computer-based control
• IEC 62271 Standards for high-voltage switchgear and controlgear
• IEC 62278 Railway applications – Specification and demonstration of reliability, availability, maintainability and safety (RAMS)
• IEC 62282 Fuel cell technologies
• IEC 62301 Household electrical appliances – Measurement of standby power
• IEC 62304 Medical Device Software – Software Life Cycle Processes
• IEC 62305 Protection Against Lightning
• IEC 62325 Standards related to energy market models & communications
• IEC 62351 Power System Control and Associated Communications – Data and Communication Security
• IEC 62353 Medical electrical equipment - Recurrent test and test after repair of medical electrical equipment
• IEC 62365 Digital audio – Digital input-output interfacing – Transmission of digital audio over asynchronous transfer mode (ATM) networks
• IEC 62366 Medical devices – Application of usability engineering to medical devices
• IEC 62379 Common control interface for networked digital audio and video products
• IEC 62388 Maritime Navigation and Radio Communications, Shipborne Radar
• IEC 62395 Electrical resistance trace heating systems for industrial and commercial applications
• IEC 62443 Industrial communication networks – Network and system security (DRAFT)
• IEC 62455 Internet protocol (IP) and transport stream (TS) based service access
• IEC 62464 Magnetic resonance equipment for medical imaging
• IEC 62471 Photobiological safety of lamps and lamp systems
• IEC 62474 Material declaration for products of and for the electrotechnical industry
• IEC 62481 Digital living network alliance (DLNA) home networked device interoperability guidelines
• IEC 62502 Analysis techniques for dependability – Event tree analysis (ETA)
• IEC 62693 Industrial electroheating installations – Test methods for infrared electroheating installations
• IEC/TS 62796 Energy efficiency in electroheating installations
• IEC 62798 Industrial electroheating equipment – Test methods for infrared emitters
• IEC 80001 Application of risk management for IT-networks incorporating medical devices – Part 1: Roles, responsibilities and activities
มาตรฐานเกี่ยวกันงานไฟฟ้า
มารู้จักมาตรฐานเกี่ยวกันงานไฟฟ้ากันเถอะ
-----------------------------------------------
ปกติมาตรฐานในการทำงานเกี่ยวกับไฟฟ้า นั้นมีอยู่หลากหลายมาตรฐาน แต่พอจะแบ่งออกได้เป็น 2 อย่างคือ
1) มาตรฐานอุปกรณ์ไฟฟ้า
2) มาตรฐานการติดตั้งระบบและอุปกรณ์ไฟฟ้า
-----------------------------------------------
ซึ่งแต่ละมาตรฐานยังแบ่งออกได้อีก 3 อย่าง คือ
- มาตรฐานสากล
- มาตรฐานประจำชาติ
- มาตรฐานของแต่ละหน่วยงาน
-----------------------------------------------
1) มาตรฐานสากล เช่น ISO, IEC , EN
- ISO (International Organization for Standardization) : เป็นมาตรฐานทั่วไปทางวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยี (ยกเว้นทางด้านไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์) เช่น ISO9000, 9001, 9002 (เกี่ยวกับการควบคุมคุณภาพของผลิตภัณฑ์สินค้า), ISO14000 (เกี่ยวกับการรักษาสิ่งแวดล้อม)
- IEC (International Electrotechnical Commission) : เป็นองค์กรระหว่างประเท ศที่ร่างมาตรฐานทางด้านไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ มีสำนักงานใหญ่ที่กรุงเจนีวา ประเทศสวิสเซอร์แลนด์ และ โดยขณะนี้ IEC มีประเทศสมาชิกเกือบทุกประเทศในโลกแล้ว ซึ่งรวมถึงไทยด้วย
- EN (European Standard) : ในหลายประเทศในทวีปยุโรปได้รวมตัวกันจัดตั้งคณะกรรมการที่มีหน้าที่กำหนดมาตรฐานทางไฟฟ้าซึ่งเรียกว่า CENELEC (European Committee for Electrotechnical Standardization) โดย CENELEC ได้จัดทำมาตรฐานทางไฟฟ้าของยุโรป คือ EN (European Standard) ซึ่งมาตรฐาน EN นี้เป็นมาตรฐานบังคับ กล่าวคือ ถ้าอุปกรณ์ไฟฟ้าไม่ได้ตามมาตรฐานนี้ จะนำเข้ามาขายในกลุ่มประเทศสมาชิกไม่ได้
ข้อดีของการมีมาตรฐานร่วมกันคือ จะทำให้การออกแบบ การผลิต การใช้งานอุปกรณ์ไฟฟ้าและอิเล็คทรอนิกส์ไปในทิศทางเดียวกัน ซึ่งจะช่วยอำนวยความสะดวกในทางการค้า และขจัดการกีดกันทางการค้าที่มาในรูปแบบของข้อกำหนดมาตรฐานต่างๆ และนอกจากนี้ยังต้องการให้ทุกประเทศในกลุ่มมีมาตรฐานเดียวกัน
( สำหรับประเทศไทย หน่วยงาน สมอ (TISI ) เข้าร่วมเป็นสมาชิกประเภท Full member กับ IEC เมื่อปี พ.ศ 2534 )
-----------------------------------------------
2) มาตรฐานประจำชาติ
- ประเทศอุตสหกรรมที่สำคัญในโลก ต่างมีมาตรฐานของตนเองมานานแล้ว โดยมาตรฐานประจำชาติของแต่ละประเทศต่างร่างขึ้นใช้ภายในประเทศของตนเอง เพื่อให้ตรงวิธีปฎิบัติของตนเอง นอกจากนี้ยังขึ้นอยู่กับสภาพภูมิอากาศและสภาพแวดล้อมของประเทศนั้นๆ ด้วย
มาตรฐานประจำชาติที่สำคัญ ได้แก่
- ANSI (American National Standard Institute) ของประเทศสหรัฐอเมริกา
- NEC (National Electrical Code) ของประเทศสหรัฐอเมริกา
- BS (British Standard) ของประเทศอักกฤษ
- DIN (German Industrial Standard) ของประเทศเยอรมันนี
- VDE (Verband Deutscher Elektrotechniker) ของประเทศเยอรมันนี
- JIS (Japan Industrial Standard) ของประเทศญี่ปุ่น
- TIS หรือ มอก. (มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสหกรรม) ของประเทศไทย
- EIT หรือ วสท. (มาตรฐานการติดตั้งทางไฟฟ้า) ของประเทศไทย
-----------------------------------------------
3) มาตรฐานของแต่ละหน่วยงาน
- ซึ่งก็เป็นการนำเอามาตรฐานสากลหรือมาตรฐานประจำชาติต่างๆ เอามาประยุกต์ใช้ให้เหมาะสมกับแต่ละหน่วยงานนั้นๆ
-----------------------------------------------
*** ในขณะนี้มาตรฐานประจำชาติ ของชาติอุตสหรรมใหญ่ๆ ได้ลดความสำคัญลงมากตามโลกาภิวัฒน์ และเนื่องจากมาตรฐานประจำชาติถือเป็นกำแพงการค้าอย่างหนึ่ง หลายๆ ประเทศจึงได้พยายามปรับปรุงมาตรฐานประจำชาติของตนเองใหม่ให้ตรงตามมาตรฐานสากล และหลายประเทศได้ยกเลิกมาตรฐานของตนเองโดยนำมาตรฐานสากลทั้งฉบับมาใช้เป้นมาตรฐานประจำชาติของตน
*** สำหรับประทเศไทยในอดีตการทำมาตรฐานทางไฟฟ่าวนมากจะแปลเรียบเรียงมาจากมาตรฐาน IEC การแปลนั้นต้องใช้เวลามากและความหมายอาจจะไม่ตรงกับความหมายเดิม แต่ในขณะนี้มาตรฐานสำหรับอุปกรร์ไฟฟ้านั้นไม่มีการแปลและเรีบเรียงอีกต่อไป แต่จะนำมาตรฐาน IEC ทั้งฉบับซึ่งเขียนเป็นภาษาอักกฤษมาเป็นมาตรฐานไทยเลยตามแนวปฎิบัติซึ่งหลายๆประเทศในโลกกำลังทำอยู่
-----------------------------------------------
*** เมื่อรู้จักมาตรฐานกันแล้วมาดูต่อไปว่า...มาตรฐานตัวไหน พูดถึง มาตรฐานอุปกรณ์ และมาตรฐานตัวไหนพูดถึงการติดตั้งบ้าง
-----------------------------------------------
1) มาตรฐานอุปกรณ์ไฟฟ้า
- อุปกรณ์ไฟฟ้าที่ใช้ในระบบไฟฟ้ามีอยู่มากมายหลายชนิดส่วนมากจะมีมาตรฐานควบคุมคุณภาพอยู่แล้วโดยมาตรฐานอุปกรณ์ไฟฟ้าที่นิยมใช้กันมาก คือ IEC จะสังเกตได้จากแคตตาลอกของอุปกรณ์ไฟฟ้าจะอ้างอิงถึงมาตรฐานนี้อยู่เสมอ เช่น เซอร์กิตเบรกเกอร์ จะอ้างอิงมาตรฐาน IEC- 60947-2 “Low Voltage Switchgear and Control Gear Part 2” เป็นต้น
- ดังนั้นในการออกแบบระบบรวมถึงข้อกำหนดของอุปกรณ์ไฟฟั้นั้น ในประเทศไทย รายละเอียดที่กำหนดในแบบโดยมากจะอ้างอิงมาจาก มอก. และมาตรฐาน IEC เป็นหลัก หรือบ้างครั้งก็ใช้มาตรฐานอื่นประกอบหากอปุกรณ์ดังกล่าวไม่มีอยู่ในมาตรฐานไทยหรือมาตรฐาน IEC
-----------------------------------------------
2) มาตรฐานการออกแบบและติดตั้งระบบและอุปกรณ์ไฟฟ้า
2.1) มาตรฐานต่างประเทศในการการออกแบบและติดตั้งระบบและอุปกรณ์ไฟฟ้า
- มาตรฐานต่างประเทศที่นิยมใช้กันมากในประเทศไทย คือ NEC (National Electrical Code) ซึ่งเป็นมาตรฐานการออกแบบและติดตั้งระบบ และอุปกรณ์ไฟฟ้าของประเทศสหรัฐอเมริกา มีครั้งแรกตั้งแต่ปี 1897 และมีการแก้ไขปรับปรุงทุกๆ 3 ปี จึงนับได้ว่าเป็นมาตรฐานการออกแบบและติดตั้งที่สมบูรณ์มาก มาตรฐาน NEC ได้เข้ามาในประเทศไทยอย่างมากในช่วงที่ประเทศสหรัฐอเมริกามีฐานทัพในประเทศไทย วิศวกรไฟฟ้าของไทยส่วนมากจึงนิยมใช้ NEC เป็นพื้นฐานในการออกแบบ และติดตั้งระบบไฟฟ้า
- โดยมาตรฐาน NEC นั้นเป็นส่วนหนึ่งของมาตรฐาน NFPA (National Fire Protection Association) ในหมวดมาตรฐาน NFPA70 โดย NFPA ได้ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี ค.ศ.1896 เป็นองค์กรชั้นนำของโลกที่สนับสนุนกิจกรรมด้านการป้องกันอัคคีภัยสำนักงานใหญ่อยู่ที่ประเทศสหรัฐอเมริกา เป็นองค์กรที่ประกอบกิจกรรมโดยไม่แสวงหาผลกำไร (Non-Profit Organization) มีสมาชิกรายบุคคลทั่วโลกกว่า 75,000 ราย และมีองค์กรทางวิชาชีพและทางการค้าระดับนานาชาติเป็นสมาชิกกว่า 80 องค์กร ภารกิจหลักของ NFPA คือ จัดทำและสนับสนุนการกำหนดมาตรฐาน ที่พัฒนามาจากสถิติและข้อมูลความเสียหายจริงของชีวิตและทรัพย์สิน อันเนื่องมาจากอัคคีภัยและอุบัติภัยต่างๆ ด้วยวิธีประชามติ การวิจัย การฝึกอบรม และการให้ความรู้ โดยมีจุดมุ่งหมายที่จะลดปัญหาและความสูญเสียที่อาจเกิดขึ้นจากอัคคีภัยและอุบัติภัยต่างๆ เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีของประชากรโลก นอกจากนี้ NFPA ยังเป็นแหล่งรวมข้อมูลที่สำคัญด้านความปลอดภัยของสาธารณชน มาตรฐานความปลอดภัยของ NFPA กว่า 300 ประเภท ได้รับการยอมรับจากนานาประเทศ และนำมาใช้ในกระบวนการก่อสร้างและบริหารจัดการอาคารให้มีความปลอดภัย โดยครอบคลุมตั้งแต่การออกแบบ ติดตั้ง ตรวจสอบ จนถึงการดับเพลิงเมื่อเกิดอัคคีภัย
- แม้ว่า NEC หรือ NFPA70 จะเป็นมาตรฐานที่ดีมาก ทำจากประสบการณ์ซึ่งมีอยู่มากมายในประเทศสหรัฐอเมริกา แต่มีข้อกำหนดที่วิศวกรไฟฟ้าไทยต้องอ่านและทำความเข้าใจอย่างระมัดระวัง เพื่อให้การประยุกต์ใช้เป็นไปอย่างถูกต้อง เนื่องจากระบบต่างๆ ที่ใช้ในประเทศอเมริกาตาม NEC นั้น มีจ้อแตกต่างจากระบบภายในประเทศไทยหลายอย่างด้วยกัน เช่น ความถี่-อเมริกาใช้ 60Hz แต่ไทยใช้ 50Hz, ระบบแรงดันไฟฟ้า-อเมริกาใช้ 120/208V, 277/480V แต่ไทยใช้ 230/400V, ขนาดสายไฟ-อเมริกาใช้หน่วยเป็น AWG แต่ไทยใช้เป็น ตารางมิลลิเมตร, ขนาดและมิติ-อเมริกาใช้เป็น นิ้ว, ฟุต แต่ไทยใช้เป็น เมตร, น้ำหนัก-อเมริกาใช้หน่วยเป็น ปอนด์ แต่ไทยใช้เป็น กิโลกรัม เป็นต้น
- IEEE คือ สถาบันวิศวกรรมไฟฟ้าและวิศวกรรมอิเล็กทรอนิกส์นานาชาติ ชื่อเต็มคือ Institute of Electrical and Electronic Engineers ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี ค.ศ.1963 ในประเทศสหรัฐอเมริกา โดยการรวมตัวของวิศวกรไฟฟ้าและวิศวกรอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งดำเนินกิจกรรมร่วมกันวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีด้านโทรคมนาคม ระบบไฟฟ้ากำลัง และระบบแสง สถาบัน IEEE เป็นสถาบันที่กำกับ ดูแลมาตรฐานวิจัยและพัฒนาความรู้และงานวิจัยใหม่ๆตลอดจนเผยแพร่ความรู้ โดยเน้นด้านไฟฟ้ากำลัง คอมพิวเตอร์ โทรคมนาคม ระบบอิเล็กทรอนิกส์ระบบวัดคุม โดยนักวิจัยเหล่านี้มีอยู่ทั่วโลก และจะแบ่งกลุ่มศึกษาตามความเชี่ยวชาญของแต่ละบุคคล กลุ่มหมายเลข IEEE ที่ได้รับการยอมรับจากองค์กรควบคุมมาตรฐาน
-----------------------------------------------
2.2) มาตรฐานสากลในการการออกแบบและติดตั้งระบบและอุปกรณ์ไฟฟ้า
- เนื่องจากหลายๆ ประเทศโดยเฉพาะประเทศในทวีปยุโรปมีมาตรฐานการติดตั้งระบบและอุปกรณ์ไฟฟ้าเป้นของตนเอง ซึ่งจะมีความแตกต่างในรายละเอียดต่างๆเป็นอย่างมาก ดังนั้น IEC จึงได้ทำมาตรฐานเกี่ยวกับการติดตั้งระบบ อุปกรณ์ไฟฟ้า ขึ้นในปี 1972 คือ IEC-60364 “ Electrical Installation of Buildings ” ซึ่งมีอยู่หลายฉบับ
- ในมาตรฐานนี้ IEC 60364 นี้ คณะกรรมการฝ่ายเทคนิคผู้ร่างได้ใช้มาตรฐานการติดตั้งระบบและอุปกรณ์ไฟฟ้าของหลายประทศเป็นตัวอย่างรวมทั้ง NEC ด้วยเพื่อให้มาตรฐานที่ได้เป็นสากล และสามารถปฎิบัติได้
- มาตรฐาน IEC-60364 นี้ได้แก้ไข และปรับปรุงอยู่ตลอดเวลา เพื่อมห้สมบูรณ์ยิ่งขึ้น ในขณะนี้ประเทศในทวีปยุโรปหลายประเทศ ได้นำมาตรฐานนี้มาใช้กันแล้ว โดยเฉพาะประเทศสหราชอาณาจักร (อังกฤษ) ได้เลิกใช้มาตรฐานของตนเอง ซึ่งมีมานับร้อยปี โดยหันมาใช้ IEC-60364 แทนตั้งแต่ปี 1983 คือ Regulation for Electrical Installation ของ The Institute of Electrical Engineer (IEE)
-----------------------------------------------
2.3) มาตรฐานการติดตั้งทางไฟฟ้าสำหรับประเทศไทย
- การติดตั้งทางไฟฟ้าสำหรับประเทศไทยนั้น ในอดีตการไฟฟ้า นครหลวง(กฟน.) และการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.) ต่างมรมาตรฐานของตนเอง ข้อกำหนดส่วนมากจะเหมือนกัน แต่ก็มีบางส่วนที่ต่างกันทำให้ผู้ออกแบบระบบไฟฟ้าและผู้ติดตั้งระบบและอุปกรณ์ไฟฟ้าเกิดสับสน ด้วยเหตุนี้สมาคมวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย (วสท.) หรือ The Engineering Institute of Thailand (EIT) ด้วยความร่วมมือจากการไฟฟ้าทั้งสองแห่งดังกล่าวได้จัดทำ “ มาตรฐานการติดตั้งทางไฟฟ้าสำหรับประเทศไทย ” ขึ้นเพื่อให้มั่งประเทศมีมาตรฐานเรื่องการติดตั้งไฟฟ้าฉบับเดียวกัน
- มาตรฐานการติดตั้งทางไฟฟ้าสำหรับประเทศไทยฉบับใหม่นี้ เนื้อหาส่วนมากจะแปลและเรียบเรียงมาจาก NEC และก็มีความพยายามที่จะนำมาตรฐานของ IEC มาใช้ด้วย โดยเฉพาะส่วนที่เกี่ยวกับอุปกรณ์ไฟฟ้า
- มาตรฐานการติดตั้งทางไฟฟ้าสำหรับประเทศไทย พ.ศ. 2556 ถือเป็นฉบับล่าสุดในขณะนี้ โดยเนื้อหาส่วนมากแปลและเรียบเรียงจาก NEC และก็มีความพยายามที่จะนำมาตรฐานของ IEC มาใช้ด้วย โดยเฉพาะส่วนที่เกี่ยวข้องกับอุปกรณ์ไฟฟ้า สีของสายไฟ และการคำนวณหาพิกัดกระแสของสายไฟฟ้า เป็นต้น
-----------------------------------------------
เครดิต...ผู้ถ่ายทอดความรู้โดย... อาจารย์ ผศ. ประสิทธิ์ พิทยพัฒน์ (จากหนังสือการออกแบบระบบไฟฟ้า)
สมัครสมาชิก:
บทความ (Atom)